Workums koor in Schwei - 1 mei 2016

Op 1 mei 2016 ontving de kerngemeente Schwei een kerkkoor uit Workum. Lees en bekijk hier een verslag!


Zingen is ... verklappen, dat het anders kan

Met een aantal prachtige liederen zong het oecumische koor 'Ursula' uit Workum ons op 1 mei in Schwei liturgisch door de kerkdienst heen. 'Kom de poorten binnen met een loflied', klinkt het in Psalm 100. En zo kwamen wij dan ook de kerk binnen. Met een loflied op de lippen van het koor. Het gebed van inkeer was een gezang, zoals ook het 'halleluja' gezongen werd. De geloofsbelijdenis werd op toon gezet, het Onze Vader klonk in het fries en na de gesproken zegen werd ons de vrede toegezongen. Geen wonder, dat de overdenking in het teken van het zingen stond. We lazen 2 Kronieken 5, 11-14 en dachten vervolgens met elkaar na over de theologische betekenis van het zingen ...




Zingen is ... verklappen, dat het anders kan


Met een aantal prachtige liederen zong het oecumische koor 'Ursula' uit Workum ons op1 mei in Schweiburg liturgisch door de kerkdienst heen. 'Kom de poorten binnen met een loflied', klinkt het in Psalm 100. En zo kwamen wij dan ook de kerk binnen. Met een loflied op de lippen van het koor. Het gebed van inkeer was een gezang, zoals ook het 'halleluja' gezongen werd. De geloofsbelijdenis werd op toon gezet, het Onze Vader klonk in het fries en na de gesproken zegen werd ons de vrede toegezongen. Geen wonder, dat de overdenking in het teken van het zingen stond. We lazen 2 Kronieken 5, 11-14 en dachten vervolgens met elkaar na over de theologische betekenis van het zingen ...


Zingen is, aldus het woordenboek Wikipedia, muziek maken met de menselijke stem, door woorden of andere klanken op verschillende toonhoogten uit te spreken op een bepaalde melodie. Dat is een wetenschappelijke uitspraak over het zingen. Een technische uitspraak, die precies omschrijft, wat er bij het zingen gebeurt. Je kunt zingen ook anders omschrijven. Op de wijze van Hans Bouma bijvoorbeeld. Hij omschrijft gezang als poezie, die op muziek gezet is. Gezang is poezie, die een melodie gevonden heeft. Een melodie, die al in de poezie verborgen lag en nu, in verbinding met de woorden tot een lied wordt. Een lied, dat gezongen wil worden. Op de lippen genomen wil worden.

Zingen is universeel. Er bestaat geen volk en geen land op deze wereld, dat geen liederen kent. Dat niet zingt. Wetenschappers beweren, dat het het menselijke zingen voor het spreken komt. Dat het zingen ouder dan het spreken is. En geldt dat niet ook in bijbelse zin? Want leggen wij ons oor te luister op de vijfde scheppingsdag, dan is het gezang niet van de lucht. Al die vogels, die met elkaar instemmen in een symfonie van welluidende klanken. In de morgenstond van de schepping zingen Gods schepselen. Daarmee is de toon aangegeven voor alle tijden. Zingen is ouder dan spreken. Of is spreken in wezen en eigenlijk niet ook zingen? Want hebben niet alle letters, hebben niet alle woorden en en heeft niet welke taal dan ook, een heel eigen, een heel bijzondere klank, die alle monotonie te boven stijgt?

Zingen is universeel en gebeurt overal. In de concertzalen van de wereld of op het werk. In het theater, in de keuken ook. In de zalen, waar leden van een koor wekelijks bij elkaar komen, om met elkaar het zingen te oefenen. In de badkamer of douche horen wij solisten.Bij voetbalwedstrijden of op nationale feestdagen klinken volksliederen. En in de kerk wordt er gezongen. Het gezang is een vast onderdeel van de dienst. Van de liturgie. In de kerk zingen wij de lofzang en het kyrie. Troost, belofte, hoop en bemoediging klinken zondag op zondag. Liederen horen bij de kerk. Zonder liederen bestaat er geen eredienst. In de waarste zin van het woord. Zonder liederen geen eredienst.

Voor het zingen in de kerk hebben wij trouwens redenen genoeg. Goede grond. Want de bijbel zelfstaat vol met liederen. Ja, het begin van de bijbel, de allereerste bijbelteksten waren liederen. Het lied van Mirjam aan de Schelfzee bijvoorbeeld. Een van de oudste bijbelteksten. Een lied. En het zingt verder in de bijbel. Met maar liefst 150 Psalmen. Die wij vandaag nog steeds op toonhoogte brengen. Verbonden met het Joodse volk. En Zacharias zingt, Maria zingt, Elisabeth zingt, Simeon zingt. En ook Jezus zingt. Tussen het laatste Avondmaal in en voor de Olijfberg in, zingt Jezus. De lofzang, wel te verstaan. De lofzang. Dwars tegen de dood in. De bijbel zingt. Ook de oudste belijdenis van Jezus als Christus is een lied. En de menigte aan de glazen zee zal zingen, omschrijft het boek Openbaringen in een visioen. De bijbel, een en al gezang.




U bent de Heilige, die op Israels lofzangen troont, klinkt het in Psalm 22. Zo verheffend, zo hoog is de lofzang. Dat God erop troont. Menselijke liederen vormen zijn troon. Is God eerzuchtig?, zou jeje misschien kunnen afvragen. En heb je als mens wel zin, om in die behoefte te voorzien? U bent de Heilige, die op Israels lofzangen troont. Je kunt het ook anders zien. God eigenlijk heel kwetsbaar. Die zich door onze adem laat dragen. Die zonder onze liederen dakloos zou zijn. Je kunt het ook anders zien. Want Hij, onze God, die troont zo hoog , hij slaat op het diepste diep zijn oog, zingt Psalm 113 op zijn beurt. De God, die zo hoog troont, heeft oog voor het diepste diep. Voor al onze menselijke kwetsbaarheid. Voor ons verdriet en onze zorgen. Voor onze angst en onze dood. God niet verheven en ver, maar ogenblikkelijk nabij. Hij doorschrijdt met ons onze diepste diepten. Draagt ons. En troont dan hoog, wanneer mensen opstaan en zich verheffen tot een nieuw bestaan. Wanneer als vanzelf een lofzang aan hun hart en lippen ontspringt.

De lof moeten zingen, nee, dat gaat niet. Dat is een tegenstrijdigheid in zichzelf. De lof komt als vanzelf. Wanneer mensen zich in hun diepste diepten door God gezien, gedragen en verheven weten tot een nieuw bestaan. Tot een lied. Soms evenwel is de diepste diepte zo diep en een mens zozeer verstomd, dat er maar geen lied van de lippen komt. Maar dan zit er naast hem allicht iemand, die voor hem zingt. Hem draagt met de eeuwenoude liederen van geloof, hoop en liefde.

Zodra de zangers de lofzang aanhieven, vulde de majesteit van God de hele tempel, lezen wij in Kronieken. God troont dus niet alleen op onze gezangen, vertelt de bijbel. Bij het zingen neemt hij plaats onder ons. Woont Hij onder ons, belijdt de Kronist. God, wonende onder ons. Dat is een toekomstvisioen, zo oud als de bijbel zelf. Dat is iets van het beloofde Rijk van God, dat Jezus onder ons geleefd heeft. Zodra de zangers de lofzang aanhieven, vulde de majesteit van God de hele tempel. De lofzang doet God midden onder ons wonen. De lofzang plaatst het Rijk van God onder ons. En ook dat is zingen. Dat het Rijk van God de ruimte krijgt. Dat wij zingenderwijze de toekomst naar ons toetrekken. Dat wij op de toekomst inspelen. Dat wij zingerderwijze en spelenderwijze zo doen, alsof dat Rijk er al is.

Zingen is verklappen, dat dat het anders kan, zegt wijlen Dr. Okke Jager. Zingen is verklappen, dat het anders kan. Het betekent, dat wij niet berusten in het gegevene. In het bestaande. Maar dat wij vertouwen op het beloofde. Geloven in, wat komt. Zingen is stem geven aan het onuitsprekelijke van de hoop Met eeuwenoude liederen, maar ook met nieuwe en moderne liederen. Want God gaat met de tijd mee. Met ons mee. Zing een nieuw lied voor de Heer, zo laat Psalm 98 weten. Zingen is stem geven aan het onuitsprekelijke van de hoop en verwachting. Dat is geen vlucht uit de realiteit. Als het goed is integendeel. Als het goed is, doen wij midden in de week dan ook, wat wij op zondag zingen en spelen. Geven wij wekelijks handen en voeten aan ons zondagse gezang.

Zingen is verklappen, dat het anders kan. Na de eredienst wordt er een week lang van ons verwacht, dat wij gestalte geven aan Gods Rijk onder ons. Want zonder ons doen en laten wordt de lofzang vrijblijvend en sentimenteel. Ja, ongeloofwaardig. Maar na die werkweek worden wij op zondag weer uitgenodigd, met de lofzang in te stemmen. Want zonder de lofzang wordt ons doen en laten grimmig en fanatiek. Dan houden wij het ook niet vol. Op zondag mogen wij op adem komen. Met de lofzang. Op de weg naar het Rijk van God is zingen is een verademing.
Amen



< HOME